Van land tot klant met blockchain: Vergroot het vertrouwen en beheers de kosten

Als consument is ieder van ons onderdeel van de voedselketen. Ons voedsel reist van het boerenland naar de groothandel, de distributiecentra, supermarkten en restaurants tot aan de eettafel van de consument. Wat bindt de hele keten?

Het verbeteren van vertrouwen

Of je nu een frietje eet bij de snackbar, een kiwi eet van de groenteboer of een éénmans kant-en-klaar gerecht uit het koelvak, je vertrouwt erop dat het voedsel:

  • Veilig is,
  • Vers is,
  • en correcte labels heeft ten aanzien van ingrediënten, bereiding en herkomst.

Het consumentenvertrouwen van voedsel in Nederland is goed, maar biedt nog geen garantie dat het echt veilig, vers en juist gelabeld is. Vandaag de dag is de keten beperkt transparant.

Maar als er een incident is, dan wordt het vertrouwen in de voedselketen sterk beschadigd. In 2017 waren er alleen al in Nederland 54 allergenen recalls (FoodHolland, januari 2018). Dit heeft een significante impact op de consument én de retailer. Als consument kan je ziek worden, of erger, dood gaan bij het eten van voedsel met afwijkingen.

Voor de retailer betekent het een inspanning om een recall te doen en daarbij loopt zij ook nog eens omzet mis voor het betreffende product. Bij een producent van bloem heeft dit bijvoorbeeld gezorgd voor meer dan € 4 miljoen aan recallkosten (“The Cost of a Product Recall in the Food Industry,” Manufacturing.net, June 21, 2017). Voeg daar de kosten van claims, boetes en gemiste omzet aan toe en de schade voor de producent is niet te overzien.

En na de recall is het probleem verre van over. De consument heeft minder vertrouwen in de retailer en het merk gekregen, wat als gevolg heeft dat de loyaliteit en de toekomstige lange-termijn klantwaarde (customer lifetime value) aanzienlijk minder wordt. En dit is iets wat in deze tijden als één van de grootste waarde-items wordt beschouwd. MIT’s Michael Schrage toont aan dat een loyale klant zeer veel waarde heeft voor een bedrijf (“What Most Companies Miss About Customer Lifetime Value,” Harvard Business Review, April 18, 2017).

Kortom, het verbeteren en veiligstellen van het vertrouwen van de consument is van groot belang.

Hoe kan technologie helpen?

Wat begon als uitvinding, die bekend is geworden door een toepassing in het monetaire systeem, geeft nu goede mogelijkheden om de voedselveiligheid te verhogen; blockchain.

Zoals met elke uitvinding, heeft het even geduurd voordat de praktische waarde van blockchain ook daadwerkelijk kon worden toegepast in innovaties. Het biedt de mogelijkheid om op een veilige manier data tussen de verschillende partners in de voedsel supply chain te delen ten aanzien van ingrediënten, herkomst en bereidingswijze.

SAP heeft een “Farm to Consumer Traceability Proof of Concept” uitgevoerd samen met leidende bedrijven in de voedsel value chain zoals Kellogg, Natura, Naturipe Farms, Simplot, Johnsonville en Maple Leaf.

Het specifieke doel van het project was om vast te stellen of met blockchain de traceerbaarheid van het schap tot aan de boer verbeterd kan worden waardoor de impact van recalls kan worden verkleind en er daardoor minder voedselverspilling is.

De deelnemers onderschrijven de waarde van blockchain voor de traceerbaarheid (bijvoorbeeld bij multi-ingrediënten in de complexe supply chain) en de transparantie voor een ieder in de supply chain inclusief de consument. Het versnelt bijvoorbeeld het proces van de recalls aanzienlijk en beperkt de impact en de kosten. Dit heeft ook een positieve invloed op het consumenten vertrouwen.  

Zijn er dan geen uitdagingen? Natuurlijk wel. Denk aan het harmoniseren en beheren van de informatie. En het omgaan met bijvoorbeeld bedrijfskritische informatie. De pilot heeft bewezen dat dit uitdagend is, maar het goed mogelijk is om een werkbare oplossing te realiseren. Open netwerken die samenwerken tussen deelgebieden en duidelijke afspraken in de keten over de informatie, vormen en solide basis om er een succes van te maken.

Meer weten?

Nieuwsgierig naar de overige resultaten in deze Proof of Concept? Laat je inspireren door het rapport te lezen via de onderstaande link.