Digital Transformation

Deel via:

Blockchain: kaf van het koren scheiden


Blockchain belooft een revolutie in de manier waarop we zakendoen. Maar veel technologie staat in de kinderschoenen. Het is bovendien niet het ultieme antwoord op alle businessvraagstukken. Hoe scheid je het kaf van het koren maak je een verstandig investeringsbesluit?

Blockchain is momenteel een enorme hype. Het lijkt niet voor niets: het belooft onze wereld te transformeren. Het internet heeft gezorgd voor vrije stroom van informatie. Blockchain maakt een vrije stroom van waarde mogelijk. Dat zagen we nog niet eerder.

Kansen

Veel bedrijven zien de kansen. Ze investeren en experimenteren. Enkelen zijn reeds operationeel met een eerste dienst of product. Toch roept blockchain nog veel vragen op. Hoe kun je deze technologie converteren naar nieuwe businessmodellen? Welke technologie is geschikt, welke is reeds beschikbaar en is voldoende robuust? Wat is kaf en wat is koren? En niet onbelangrijk: wat is nog mijn bestaansrecht als deze technologie binnenkort volop beschikbaar is?

Succesvol zijn in een omgeving met grote onzekerheden vraagt een gedegen risicoafweging. Kennis van een aantal essentiële karakteristieken van zowel de problematiek als de oplossingen is dan onontbeerlijk. Bedrijven die aan de slag willen met blockchain moeten zich dan ook vooraf een aantal vragen stellen:

Vraag 1: Past mijn businessidee bij de karakteristieken van blockchaintechnologie?

Regelmatig tref ik organisaties die nog geen businessidee hebben, maar wel op blockchaintechnologie willen inzetten. Ook spreek ik regelmatig organisaties met een businessidee waarvoor blockchain niet per se de beste oplossing is. Goed nadenken over deze vraag voorkomt veel desinvesteringen. Waar past blockchain dan goed? Zonder volledig te willen zijn, geef ik hier enkele veelvoorkomende voorbeelden in organisaties die momenteel met blockchain experimenteren.

(a) Blockchain heeft sterke meerwaarde in situaties waarbij er een inherent gebrek aan vertrouwen is tussen de actoren. Dat gebrek aan vertrouwen kan op dit moment opgelost zijn met enorme bureaucratie of trusted third parties. Het wisselen van een partij in je ecosysteem kan zorgen voor hoge kosten en discontinuïteit. Blockchain kan daarin veel versimpelen.

(b) Blockchain heeft sterke meerwaarde in situaties met vele actoren die in een netwerkverband actief zijn. Sommige netwerken zijn nu te complex om goed te functioneren en het vertrouwen te garanderen. Blockchain kan zorgen voor het vertrouwen, waardoor deze netwerken beter functioneren.

(c) Blockchain heeft meerwaarde als er (tijdelijk) informatie gedeeld moet worden tussen meerdere partijen, die normaal gesproken geen inzage krijgen in elkaars informatie (gedeelde informatiepositie). Het tijdelijk toegang geven tot informatie aan wisselende partijen is momenteel bewerkelijk en kostbaar. Blockchain kan op dit gebied helpen versimpelen. Blockchain heeft immers een decentraal karakter, en onopgemerkt ‘rommelen’ met de data is niet mogelijk.

Vraag 2: Is de benodigde technologie beschikbaar op afzienbare termijn?

Waarom deze vraag? In tegenstelling tot wat de media en de hype ons wil doen geloven, bevinden veel van de technologieën zich in een experimenteel stadium.

Om bitcoin als voorbeeld te nemen: de gemiddelde kosten voor een transactie van 1 dollar van persoon A naar persoon B bedroegen medio 2017 zo’n 34% van de transactiewaarde. Bitcoin kan ongeveer 7 transacties per seconde verwerken, en heeft een latency-tijd (transactie-validatietijd) van meer dan 10 minuten. De benodigde energie voor alle bitcointransacties bedraagt meer dan de energieconsumptie van Ierland. Het geschetste beeld is enigszins vertekend: er zijn technieken beschikbaar om meerdere transacties in een bitcointransactie te stoppen.

De schaalbaarheid van bitcoin is op dit moment nog een serieuze uitdaging. Dat stelt limieten aan het aantal toepassingen. Zo kent een combinatie van internet of things en bitcointechnologie nog weinig ronkende voorbeelden.

Dat is een van de redenen van het ontstaan van alternatieven voor bitcoin. Denk aan Hyperledger, Ethereum, Ripple, IOTA en BigchainDB. Deze hebben hun eigen toepassingsmogelijkheden, maar zijn het stadium van peuter nog niet ontstegen. Dat betekent niet dat het onverstandig is om nu reeds te starten. Een grondige afweging van de juiste technologie voor de juiste vraagstukken is echter wel op zijn plaats.

Vraag 3: Welke oplossingen kunnen me nu al helpen met de eerste stappen en welke partijen ondersteunen de filosofie die ik nodig heb in de toekomst?

De oplossingen van blockchaintechnologie zijn onder te verdelen in 4 soorten:

  • Currency-gerelateerde oplossingen: Maken gebruik van de ‘tickets/coins’ als betaalmiddel of ticket in een blockchainsysteem.
  • Pegged services: Maken gebruik van de blockchain voor vastlegging van feiten. De overige businessfuncties bevinden zich buiten de blockchain in normale business services.
  •  Smart contracts: Maken gebruik van blockchain voor feiten in combinatie met scripting/business rules voor automatische afhandeling van transacties.
  • Decentrale autonome organisaties: Maken naast voorgaande ook gebruik van een door een community geaccepteerd decentraal protocol.

Afhankelijk van het businessidee kan een organisatie kiezen uit een van de bovenstaande oplossingsrichtingen. Bij de technologiekeuze kunnen de karakteristieken van de verschillende blockchains worden afgewogen. Voor het kiezen van de juiste toekomstrichting is het verstandig in zee te gaan met een partij die goed zicht heeft op de ontwikkelingen, en een filosofie heeft die bestendig is voor de grilligheden die nog voor ons liggen. Met de juiste use-case kan de business case snel getest worden tegen relatief lage kosten.

Blockchain-as-a-service

Zo heeft mijn werkgever SAP ervoor gekozen blockchain-as-a-service aan te bieden via het SAP Cloud Platform. Daarmee verdwijnen een aantal technische en logistieke vraagstukken voor het individuele bedrijf naar de achtergrond, en kunnen bedrijven eenvoudiger de waarde van blockchain ontsluiten. Het maakt ook flexibele omgang met de razendsnelle ontwikkeling van de individuele technologieën eenvoudiger.

TRUEREC

Een recent voorbeeld van een nieuwe dienst op basis van SAP-blockchaintechnologie is TRUEREC. Hiermee kunnen organisaties trusted digital credentials tussen partijen delen, zoals diploma’s.

Blockchain is een vat vol potentie, maar ook een valkuil voor frustratie en desinvesteringen. Wilt u eens vrijblijvend sparren over de (on)mogelijkheden van deze nieuwe technologie, neem dan gerust contact met me op.